Den Haag, 7 september – Op 10 juli 2026 verstreek de EU deadline voor het verbeteren van transparantie van UBO-registers, maar binnen Nederland bleef actie uit. Het kabinet verzuimt hiermee haar verplichtingen om meer inzicht te geven in wie belanghebbenden zijn achter bedrijven of trusts. Daarom roepen TI-NL en zeven andere organisaties op tot actie.

Wat is er aan de hand?

UBO-registers verschaffen inzicht in wie zeggenschap heeft in bedrijven of trusts. Zo kunnen uiteindelijke belanghebbenden (ultimate beneficial owner) in deze organisaties worden achterhaald. Op dit moment is het UBO-register alleen inzichtelijk voor de overheid, financiële instellingen en bevoegde autoriteiten. Hierdoor loopt Nederland erg achter op het gebied van UBO-transparantie in de EU. Om UBO-transparantie te verbeteren, moet Nederland volgens het Europese Hof van Justitie het register ook inzichtelijk maken voor partijen met een legitiem belang, zoals journalisten, onderzoekers en NGO’s. De deadline hiervoor verstreek op 10 juli, maar de benodigde wetgeving laat vooralsnog op zich wachten.

Waarom is dit belangrijk?

Transparantie van UBO-registers zorgt ervoor dat beter te achterhalen is wie schuilgaat achter een organisatie. Zo kunnen grote stappen worden gezet in de aanpak van corruptie, fraude en misbruik van publieke uitgaven. Ook verbeteren open registers het algemeen toezicht en integriteit doordat onderzoek naar misstanden eenvoudiger wordt. Als TI-NL roepen wij al jaren op tot verbeterde UBO-toegang in de strijd tegen witwassen en machtsmisbruik. Door het uitblijven van verbetering wordt het werk van TI-NL, journalisten en andere organisaties die zich richten op integriteit en transparantie nog altijd bemoeilijkt.

Wat zijn de gevolgen?

Nederland is onderdeel van de achterblijvers op Europees gebied, terwijl landen als Frankrijk, Duitsland en Denemarken hun UBO-toegang wel op orde hebben. De Europese Commissie kan ervoor kiezen om een inbreukprocedure te starten tegen Nederland, met alle gevolgen van dien: een inbreukprocedure doet niet alleen af aan de positie van Nederland binnen de EU, maar kan de staat ook miljoenen euro’s kosten als deze daadwerkelijk tot boetes leidt.

Wat moet er gebeuren?

Voldoen aan Europese wetgeving is geen optie, maar een plicht. Het kabinet dient daarom snel actie te ondernemen om UBO-transparantie te verbeteren. Dit betekent het vaart maken met nieuwe wetgeving en besluitvorming, waarbij het advies van de Raad van State zwaar meeweegt. UBO-registers zijn essentieel in de strijd tegen corruptie, fraude en beïnvloeding. Daarom is het hoog tijd dat Nederland haar verantwoordelijkheid pakt en Europese verplichting nakomt. De Tweede Kamer moet als toezichthouder het kabinet manen tot actie.

Deze gezamenlijke oproep is opgesteld door Open State Foundation en mede-ondertekend door Transparency International Nederland, NVJ, OCCRP, Foundation Max van der Stoel, Pointer, Tax Justice NL en de VVOJ.

Wil jij TI-NL steunen in haar strijd voor klokkenluidersbescherming, politieke integriteit en een samenleving vrij van corruptie? Word dan lid, of steun ons via een donatie.