Den Haag, 2 februari 2026 – Deze maand is het precies een jaar geleden dat Donald Trump voor de tweede keer het presidentschap van de Verenigde Staten won en het Witte Huis betrad. Sindsdien staat de wereld geopolitiek op zijn kop en heeft de strijd tegen corruptie een forse klap opgelopen. Onder regering-Trump kwam de rol van de Verenigde Staten als koploper in de strijd tegen corruptie onder druk te staan. 

Trumps persoonlijke vermogen zou in september 2025 met circa 3,5 miljard dollar zijn toegenomen ten opzichte van 2024. Deze stijging lijkt grotendeels samen te hangen met waardevermeerdering van zijn cryptovaluta en zijn eigen bedrijven na zijn aantreden. Daarnaast accepteerde hij onder meer een privéjet van Qatar ter waarde van 400 miljoen dollar, werd een ballroom in het Witte Huis gerenoveerd met steun van commerciële partijen en kreeg ondernemer Elon Musk ruimte om prominente aandacht te vestigen op zijn bedrijf Tesla.  Naast dat Trump het afgelopen jaar er persoonlijk er op vooruit is gegaan, kwamen onder zijn regering ook het Amerikaanse anti-corruptiebeleid onder druk te staan. Gezien de prominente positie die de VS op het wereldtoneel vervuld heeft dit verstrekkende gevolgen voor de wereldwijde strijd tegen corruptie. Transparency International United States zetten de belangrijkste ontwikkelingen van het afgelopen jaar voor je op een rij.

1. Opschorten van belangrijke anti-omkopingsregels 

In februari 2025 ondertekende Trump een presidentieel decreet waardoor de Foreign Corrupt Practices Act (FCPA) tijdelijk is opgeschort. De FCPA werd ingevoerd in 1977 om Amerikaanse bedrijven  te weerhouden van omkoping van ambtenaren in het buitenland. De wet gold als een gouden standaard en had invloed op een mondiale schaal. Zo hielden ook Nederlandse bedrijven die actief zijn in de VS zich aan de geldende standaarden. Het idee erachter: het tegengaan van corruptie en voorkomen dat Amerikaanse bedrijven een concurrentievoordeel krijgen in het Buitenland. De FCPA was door haar brede bereik zeer effectieve anti-corruptiewetgeving. Bovendien voegde de Amerikaanse ministerie ook doorgaans daad bij het woord door effectieve handhavingvan het wetgeving.

Het tijdelijk opschorten van de wet heeft verstrekkende gevolgen wereldwijd. Het geeft het signaal dat omkoping weer tot de mogelijkheden behoort. De vooruitgang die de afgelopen jaren door middel van de FCPA werd geboekt in het bevorderen van eerlijke competitie in de private sector en in de relatie met publieke instituties komt hiermee onder druk te staan. Onze collega’s van TI-US pleiten daarom actief voor de herinvoering en actieve handhaving van de FCPA.

2. Vertragen van invoeren anti-witwas wetgeving

In juli 2025 kondigde het Amerikaanse ministerie van Financiën aan dat de implementatie van belangrijke anti-witwaswetten met twee jaar wordt uitgesteld. Deze wetten waren bedoeld om aanhoudende risico’s, dreigingen en kwetsbaarheden op het gebied van illegale financiering aan te pakken. Illegale geldstromen financieren drugsbendes, terroristische organisaties en corruptie binnen overheden. Het uitstel vormt een bedreiging voor de nationale en internationale veiligheid en kan invloed hebben op economieën wereldwijd. 

3. Misbruik van sanctiebevoegheid

In 2016 voerden de Verenigde Staten de Magnitsky Act in om sancties op te leggen aan buitenlandse individuen die betrokken zijn bij corruptie en mensenrechtenschendingen. Anders dan eerdere programma’s was de Magnitsky Act niet gericht is op afzonderlijke landen, maar konden sancties worden toegepast op individuele daders wereldwijd. 

Trump misbruikt zijn sanctiebevoegdheid door de Magnitsky Act selectief in te zetten voor politieke en economische doeleinden. Zo werd in juli 2025 de wet toegepast tegen de Braziliaanse rechter Alexandre de Moraes, die betrokken was bij de zaak rond voormalig president Bolsonaro. Later verwijderde regering-Trump de Hongaarse politicus Antal Rogán van de sanctielijst, ondanks herhaalde aantijgingen van corruptie en zijn nauwe banden met premier Viktor Orbán. Beide voorbeelden tonen een dubbele standaard, afhankelijk van Trumps politieke en economische belangen. 

De Magnitsky Act was bedoeld als een vooruitstrevend wereldwijd anti-corruptiemiddel. Door de wet als politiek instrument te gebruiken ondermijnt de VS de geloofwaardigheid en effectiviteit ervan.

4. Amerikaans burgerschap voor de hoogste bieder 

Eind 2025 lanceerde Trump het ‘Gold Card’-visumprogramma, waarmee welvarende personen versneld een verblijfsvergunning kunnen krijgen. De prijs voor dit golden ticket voor de American Dream? Minstens 1 miljoen dollar, te investeren in het land, bijvoorbeeld via vastgoed.

Door de verminderde inzet van de regering voor corruptiebestrijding vergroot het ‘Gold Card’-programma het risico dat de VS aantrekkelijk wordt voor corrupte individuen. Zij kunnen het land zien als een veilige haven voor illegaal verkregen vermogen en een manier om vervolging te ontlopen. 

Conclusie

Afgelopen jaar leidde Trumps presidentschap niet alleen tot persoonlijk gewin, maar zorgde zijn beleid ook voor een systematische afbraak van anti-corruptiekaders. Hierdoor wordt de preventie en handhaving van corruptie bemoeilijkt. Er is een normverschuiving zichtbaar als het gaat om corruptie: het lijkt niet langer iets dat verborgen moet blijven, maar voltrekt zich openlijk, in het zicht van de wereld. Dit is een zeer zorgelijke ontwikkeling. 

Om af te sluiten met een hoopvolle noot: hier zien wij ruimte voor de Europese Unie. Door consistente regelgeving, strenge handhaving en internationale samenwerking kan de EU deze situatie benutten om haar normen en waarden wereldwijd te promoten, het vertrouwen in eerlijke economieën en integer bestuur te herstellen en zich te profileren als leider in de wereldwijde corruptiebestrijding.