Den Haag, 9 november 2026 – Verkiezingen zijn essentieel voor de aanpak van corruptie. Waar verantwoordelijkheid en handhaving tekortschieten, kunnen burgers een doorslaggevende rol spelen door te stemmen. De afgelopen weken hebben kiezers in de Verenigde Staten, Brazilië en Servië zich afgezet tegen zelfverrijking, corruptie en erosie van de democratie. Goed nieuws dus voor de wereldwijde strijd tegen corruptie!
De blauwe tsunami: inzicht in Trump’s corruptie?
Bij de tussentijdse verkiezingen in de Verenigde Staten hebben de Democraten meerderheden bemachtigd in zowel het Huis van Afgevaardigden als de Senaat. De overwinning volgt op een campagne waarin zorgen over ongekende belangenverstrengeling en zelfverrijking onder het bewind van Donald Trump centraal stonden. Met de meerderheden kunnen de democraten onder andere onderzoeken starten naar politieke geldstromen, de besteding van overheidsfinanciën en zelfverrijking onder het Trump-regime. Het nieuwe congres wordt op 3 januari 2027 beëdigd. Dan moet gaan blijken of het de Democraten lukt om meer transparantie en aansprakelijkheid af te dwingen bij het regime van Trump.
Geen terugkeer Tropische Trump na verkiezingen Brazilië
In Brazilië is Lula da Silva herkozen als president voor een vierde termijn. De onverwachte winst volgt op een spannende campagne tegen Flávio Bolsonaro. Een van de belangrijkste beloften van Bolsonaro was het verlenen van gratie aan zijn vader, ex-president Jair Bolsonaro, die op dit moment een gevangenisstraf van 27 jaar uitzit wegens een couppoging in 2022. Ook worden beide Bolsonaro’s in verband gebracht met verdenkingen van corruptie. De van witwassen verdachte Flávio Bolsonaro is na de verkiezingen het land ontvlucht naar een onderkomen in de Verenigde Staten.
Studenten tegen corruptie in Servië
Ook in Servië hebben kiezers massaal van zich laten horen. Met de ruime winst van de Studentenpartij komt er na 12 jaar een einde aan het bewind van de autocratische President Vučić. De belangrijkste belofte van de studenten is het aanpakken van grootschalige corruptie in en rond de Servische overheid. De overwinning van de Studenten is de climax van jarenlange studentenprotesten die hun oorsprong vonden bij een ingestort treinstation. Zestien mensen overleden door de ramp en corruptie werd al snel aangewezen als een van de voornaamste oorzaken.
Van verkiezingen naar schadeherstel
Toch betekent dit niet dat de strijd tegen corruptie in deze landen zomaar gewonnen is. Het herstellen van de schade is namelijk een uitdagend en langdurig proces. Zo moeten betrokkenen bij corruptie worden opgespoord en verantwoordelijk worden gehouden. Ook moet worden geïnvesteerd in een brede integriteitscultuur in en rond overheden om schadelijke patronen te doorbreken. Als laatste is het belangrijk om de democratische weerbaarheid te vergroten door het vertrouwen van burgers in de staat te herstellen. Onder andere door bekwaam, betrouwbaar en betrokken te besturen, transparant te communiceren, burgers inspraak te geven, en verantwoording af te leggen.
Wil jij TI-NL ondersteunen in haar strijd voor klokkenluidersbescherming, politieke integriteit en een samenleving vrij van corruptie? Word dan lid, of steun ons via een donatie.
